مالیات بر ارزش افزوده مالیاتی است که فروشنده هنگام فروش کالا یا خدمت از خریدار می‌گیرد و پس از کسر ارزش افزوده‌ای که خودش هنگام خرید پرداخته (اعتبار مالیاتی)، مابه‌التفاوت را به سازمان امور مالیاتی می‌پردازد.
نرخ ارزش افزوده در سال ۱۴۰۵
نرخ عمومی در قانون ارزش افزوده ۹٪ است که با احکام قانون بودجه یک واحد افزایش یافته و نرخ عمومی ۱۰ درصد اعمال می‌شود. برخی کالاها و خدمات نرخ‌های خاص یا معافیت دارند (ماده ۹ قانون). پیشنهاد ۱۲ درصد که در لایحه‌ی بودجه آمده بود، در قانون نهایی تصویب نشد.
چه کسانی مشمول‌اند؟
- فعالانی که سازمان امور مالیاتی آن‌ها را فراخوان کرده (مراحل ثبت‌نام).
- همه‌ی اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل گروه‌های مشخص‌شده در آیین‌نامه.
- کالاها و خدمات معاف (مانند بسیاری از کالاهای اساسی، خدمات درمانی و آموزشی مشخص) فهرست جداگانه دارند.
فرمول محاسبه
مالیات قابل پرداخت = ارزش افزوده‌ی فروش − ارزش افزوده‌ی خریدهای مجاز (اعتبار)
مثال: فروش فصل ۵۰۰ میلیون تومان با ۱۰٪ یعنی ۵۰ میلیون تومان ارزش افزوده گرفته‌اید؛ خریدهایتان ۳۰۰ میلیون و ۳۰ میلیون ارزش افزوده پرداخته‌اید. مالیات قابل پرداخت: ۲۰ میلیون تومان. شرط استفاده از اعتبار این است که خرید با صورتحساب الکترونیکی معتبر در سامانه مودیان ثبت شده باشد.
مهلت‌ها
| دوره | مهلت اظهارنامه/خلاصه عملکرد و پرداخت |
|---|---|
| بهار | تا پایان تیر |
| تابستان | تا پایان مهر |
| پاییز | تا پایان دی |
| زمستان | تا پایان فروردین سال بعد |
برای اعضای سامانه مودیان، خلاصه عملکرد از روی صورتحساب‌های ثبت‌شده ساخته می‌شود و مودی آن را بررسی، اصلاح و ذخیره می‌کند. امسال مهلت اصلاح خلاصه عملکرد بهار ۱۴۰۵ تا ۴ آبان تمدید شد و برای اصلاح‌کنندگان ۹۰٪ جریمه‌ی بند ب ماده ۳۶ بخشوده شد.
جریمه‌ها
- عدم تسلیم اظهارنامه: دو برابر مالیات متعلق، حداقل ۱۰ میلیون ریال (بند الف ماده ۳۶).
- دیرکرد پرداخت: ۲٪ در ماه (ماده ۳۷).
- عدم صدور صورتحساب یا ثبت نکردن در سامانه مودیان جریمه‌های جداگانه دارد.
برای آشنایی با صورتحساب الکترونیکی، راهنمای سامانه مودیان را بخوانید و جریمه را با ماشین‌حساب جریمه حساب کنید.